گوشه ای از شگفتی های امیرالمؤمنین امام علی(علیه السلام)

 

 سؤال كننده از گوشۀ مسجد كوفه برخاست و پرسید :یا علی ، به من بگو از این جا كه من ایستاده ام تا عرش خدا چقدر فاصله است؟

امیرالمؤمنین امام علی (علیه السلام) فرمود : اولا فاصله فرش تا عرش ، یك فاصلۀ مكانی نیست كه من به تو بگویم از اینجا تا عرش چقدر فاصله است؟! اما اگر یك مؤمنی خالصانه بگوید لا اله الا الله و این كلمه توحید را بر زبان خود جاری سازد ، او فاصله فرش تا عرش را پیموده است ، فرش و عرش را به یكدیگر دوخته است . و بعد در ادامه فرمود : اگر می خواهی عرش پروردگار رحمان را جستجو كنی ، بدان قلب یك انسان مؤمن عرش پروردگار رحمان است‌‌.اولین سوال كننده جواب سؤال خود را گرفت و نشست

.سائل دوم از گوشۀ دیگر مسجد برخاست و پرسید :یا علی ، به من بگو واجب كدام است ؟ واجب تر كدام است؟نزدیك كدام است؟ نزدیك تر كدام است؟عجیب كدام است؟ عجیب تر كدام است؟مشكل كدام است؟ مشكل تر كدام است؟

امیرالمؤمنین امام علی (علیه السلام) در پاسخ فرمود: واجب ، ترك گناه است و واجب‌ تر از آن توبۀ از گناه است . نزدیك ، قیامت است و نزدیك تر از آن مرگ است . عجیب ، بی‌وفایی دنیاست و عجیب تر از آن دل بستن به این دنیای بی‌وفاست . مشكل ، سرازیر قبر شدن است و مشكل تر از آن با دست خالی سرازیر قبر شدن است .این سائل دوم هم جواب سؤال خود را گرفت و نشست

.سائل سوم از گوشۀ دیگر مسجد كوفه برخاست و پرسید :یا علی ، به من بگو من از كجا بفهمم خدا عبادت های مرا قبول كرد؟ از كجا بفهمم خدا گناهان مرا آمرزیده است؟ از كجا بفهمم خدا عبادت های مرا قبول نكرد و مردود اعلام شد؟ از كجا بفهمم خدا گناهان مرا نیامرزید و در نامه ی عمل من ثبت شد؟

امیرالمؤمنین امام علی (علیه السلام) فرمود: اگر یك عبادتی انجام داده اید و بعد از آن عبادت ، خدا به شما توفیق داد عبادت دوم را انجام بدهید ، آن عبادت دوم دلیل بر آن است كه خدا عبادت اول را از شما قبول كرد . چون عبادت اول شما را قبول كرد لذا به شما توفیق ورود به عبادت دوم را عنایت كرد.اگر شما یك گناه و معصیتی مرتكب شدید ، منتهی بعد از آن گناه خدا به شما توفیق داد یك طاعت و عبادتی انجام داده اید ، این عبادت بعد از معصیت دلیل بر این است كه خدا معصیت شما را آمرزیده است و مورد بخشش قرار داد لذا به شما توفیق داد كه مرتكب طاعت و عبادتی‌‌ بشوید.اگر اول یك طاعت و عبادتی انجام دادید ، بعد از آن عبادت مرتكب گناه و معصیتی شدید ، آن گناه ِ بعد از عبادت دلیل بر این است كه خدا عبادت شما را قبول نكرد و مردود اعلام شد لذا مرتكب گناه شدید ، چون اگر عبادت ، عبادتِ مقبول بود می بایست شما را از گناه بازدارد . همین كه بعد از عبادت معصیت كردید ، این معصیت دلیل بر این است كه آن عبادت مقبول نبود.اگر یك گناهی انجام دادید و بعد از آن مرتكب گناه دوم شدید ، آن گناه دوم دلیل بر آن است كه خدا گناه اول شما را نیامرزید ، لذا مرتكب گناه دوم شدید. اگر مرتكب گناه سوم بشوید ، گناه سوم دلیل بر این است كه خدا گناه دوم را بر شما نبخشید.این سومین سائل هم جواب سؤال خود را گرفت و نشست.

سائل چهارم از گوشۀ دیگر مسجد كوفه برخاست و پرسید :یا علی ، بچه‌ای به دنیا آمد ، این بچه یك تن دارد با دو سر . آیا با داشتن این دو سر ، او یك نفر محسوب می شود و از پدر یك سهم ارث می‌برد یا دو نفر به حساب می آید و از پدر دو سهم ارث می برد؟

امیرالمؤمنین امام علی (علیه السلام) فرمود : این دو سر را بخوابانید ، وقتی هر دو سر به خواب رفتند آنگاه آهسته ، سر اول را از خواب بیدار كنید . اگر همزمان با بیدار شدن سر اول ، سر دوم هم از خواب برخاست ، معلوم می‌شود او یك نفر به حساب می‌آید و از پدر یك سهم ارث می‌برد . اما اگر با بیدار نمودن سر اول ، دیدید كه سر دوم همچنان در خواب است ، معلوم می‌شود او دو نفر محسوب می‌شود و از پدر دو سهم ارث می‌برد .سائل چهارم هم جواب سؤال خود را گرفت و نشست

.سائل پنجم از گوشۀ دیگر مسجد كوفه برخاست و پرسید :یا علی ، دو مادر بر سر دو بچه با هم به دعوا افتادند . این دو بچه یكی پسر است و دیگری دختر . مادر اولی می‌گوید پسر مال من است ، دختر مال تو . مادر دوم می‌گوید نه خیر ، پسر مال من است ، دختر مال تو .چگونه به دعوای این دو مادر خاتمه بدهیم؟

امیرالمؤمنین امام علی (علیه السلام) فرمود : دو ظرف بردارید ، از شیر این دو مادر بدوشید ، شیر دوشیده شده را وزن كنید ، آن شیری كه وزنش سنگین تر است ، پسر مال اوست و آن شیری كه وزنش سبك تر است ، دختر مال اوست .این پنجمین سائل هم جواب سؤال خود را گرفت و نشست .

سائل ششم از گوشۀ دیگر مسجد كوفه برخاست و پرسید :یا علی ، خدا در كتاب زبور داوود پیامبر وحی فرستاد كه من چهار چیز را در چهار جا مخفی نمودم . به من بگو آن چهار چیز كدامند؟

امیرالمؤمنین امام علی (علیه السلام) فرمود:۱٫ خدا اولیای خود را در میان شما بندگان پنهان نمود پس هیچ بنده ای از بندگان خدا را كوچك نشمارید و او را مورد تحقیر قرار ندهید شاید او ولی ای از اولیای خدا باشد و شما ندانید.۲٫ خدا رضا و خشنودی خود را در طاعت و عبادت شما بندگان پنهان كرد پس هیچ عبادتی را كوچك نشمارید و از آن صرف نظر نكنید شاید رضای خدا در همان عبادت كوچك شما نهفته باشد و شما ندانید.۳٫ خدا خشم و غضب خود را در گناه و معصیت شما بندگان پنهان نمود ، پس هیچ معصیتی را كوچك نشمارید و آن را مرتكب نشوید شاید خشم خدا در همان معصیت كوچك شما نهفته باشد و شما ندانید .۴٫ خدا اجابت خود را در دعاهای شما بندگان پنهان كرد پس هیچ دعایی را كوچك نشمارید و از آن صرف نظر نكنید شاید اجابت خدا در همان دعای كوچك شما نهفته باشد و شما ندانید .سائل ششم هم جواب سؤال خود را گرفت و نشست .

سائل هفتم از جا برخاست و پرسید :یا علی ، به من بگو الان جبرئیل امین در كجاست؟

امیرالمؤمنین امام علی (علیه السلام) یك نگاه به آسمان كرد و یك نگاه به سمت راست و نگاه به سمت چپ و نگاه به پشت سر و فرمود : تمام آفرینش را نگریستم ، جبرئیل را ندیدم . جبرئیل باید خودت باشی . ناگهان جمعیت دیدند این سوال كننده از وسط جمعیت خارج شد . فهمیدند او خود جبرئیل امین بود .جناب جرج جرداق مسیحی در كتاب ” امام علی صوت العدالة الانسانیة “ می گوید : ای شیعیان ، افتخار كنید به چنین پیشوایی. كدام رهبر را در تاریخ بشر سراغ دارید ، در هر زمینه ای از او پرسیده باشند ، بی درنگ پاسخ داده باشد؟… ای روزگار ، تو را چه شده است؟ ای كاش تمام ثروت ها و سرمایه های خود را بسیج می كردی تا در هر قرنی ، یك علی تحویل جامعۀ بشریت می‌ دادی . كمبود جامعۀ بشری ما ، وجود یك پیشوایی به نام علی بن ابی طالب است .و در پایان می گوید : می دانید چرا علی را در محراب عبادت سر شكافتند؟ علی را از شدت عدالتش كشتند! و او تنها پیشوای عادل تاریخ بشر است كه از شدت عدلش كشته شد نه از شدت ظلمش

.سائل هشتم از جا برخاست و پرسید :

چه كنیم تا مشكلات زندگی در نظر ما كوچك آید؟

امیرالمؤمنین امام علی (علیه السلام) پنج نكته را در ارتباط با این سؤال بیان فرمودند:۱- هرگاه یك مصیبت و مشكلی در زندگی شما پدید آمد ، شما مشكل بزرگ تر از آن را در ذهن خودتان مجسم كنید و به خود بگویید اگر به جای این مشكل وارده ، آن مشكل بزرگ تر بر سر من فرود می آمد ، چه می‌شد؟ اگر مشكل بزرگ تر را در ذهن مجسم كنید ، تحمل این مشكلی كه بر سر شما وارد شد ، بر شما آسان خواهد شد .۲- رنج یك مصیبت را بر گذر زمان پخش كنید ، تقسیم و توزیع كنید .۳- باور كنید كه رنج و غم و مشكل زندگی پایان پذیر است . هیچ غم و غصه ای برای همیشه در زندگی شما باقی نمی‌ماند . هر مشكلی یك مدت زمانی دارد . تا یك مدتی در زندگی شما می ماند ، مأموریت خود را به انجام می رساند ، به اهداف خودش دست پیدا می‌كند و بعد زندگی شما را ترك خواهد گفت . مشكلات پایان پذیر است .۴- آن چه بود و رفت ، مثل آن كه نبود .۵- آن چه به دست نیامد ، مثل آن كه بود و رفت .

سائل هشتم هم جواب سؤال خود را گرفت و نشست .

سائل نهم از گوشۀ دیگر مسجد كوفه بلند شد و پرسید :یا علی ، غذای روح انسان كدام است؟

امیرالمؤمنین امام علی (علیه السلام) فرمود : سه چیز است ؛۱- ذكری كه از زبان تان عبور نماید و به قلب شما راه پیدا كند.۲- توبه ای كه نصوح باشد یعنی انسان دیگر به آن گناه بازگشت ننماید.۳- موعظه ای كه بر جان بنشیند و قلب آدم را زیر و رو كند .سائل نهم هم جواب سؤال خود را گرفت و نشست .

سائل دهم از گوشۀ دیگر مسجد كوفه بلند شد و پرسید :یا علی ، به من بگو خداوند چند قوه در وجود انسان قرار داد؟ قوای وجودی انسان كدامند؟

امیرالمؤمنین امام علی (علیه السلام) فرمود : چهار قوه ؛۱- قوۀ عاقله ، كه بزرگ ترین سرمایه ای ست كه خدا در اختیار بشر قرار داد.۲- قوۀ حافظه ، كه سبب می‌شود آن چه را فرا می‌گیرید ، در ذهن و دلتان حفظ شود . اگر خدا این قوۀ حافظه را به شما نمی‌داد ، شما اسم تان را فراموش می‌كردید ، آدرس خانه تان از یادتان می رفت و راه را گم می‌كردید .۳- قوۀ عاطفه ، خدا این سرمایه را به ما داده كه به كمك این سرمایه آن چه را برای خود می خواهیم ، برای دیگران هم بخواهیم و آن چه را برای خود نمی پسندیم ، برای دیگران هم نپسندیم و به دیگران مهر بورزیم.۴- قوۀ وجدان ، امكان ندارد انسان فرمان وجدان را زیر پا بگذارد مگر این كه گرفتار تلخی عذاب وجدان خواهد شد .سائل دهم هم جواب سؤال خود را گرفت و نشست .

سائل یازدهم پرسید:كدام جاندار بود كه از شكم جاندار دیگر بیرون آمد در حالی كه بین آنها نسبت و نسبی نبود؟ا

میرالمؤمنین امام علی (علیه السلام) فرمود : حضرت یونس پیامبر كه از شكم ماهی بیرون آمد ، در حالی كه هیچ نسبتی بین او و ماهی وجود نداشت .سوال كننده یازدهم هم جواب سؤال خود را گرفت و نشست .

سائل دوازدهم برخاست و پرسید :یا علی ، من سه سوال از محضر شما دارم ؛۱ . كدام كوه بود كه یك بار از جای خود كوچ نمود ؟۲ . كدام درخت بود كه صد سال راه سایۀ آن طول دارد ؟۳ . كدام درخت است كه بدون آبیاری روییده شد؟

امیرالمؤمنین امام علی (علیه السلام) فرمود:۱ . اما آن كوهی كه یك بار از جای خود كوچ نمود ، كوه طور است كه قرآن كریم می فرماید: وَإِذ نَتَقْنَا الْجَبَلَ(سوره مباركه اعراف ، آیه شریفه ۱۷۱)۲ . اما آن درختی كه صد سال راه سایه او طول دارد ، درخت طوبی در بهشت است كه در تمام قصرهای بهشت شاخه ای از آن آویزان است ، همان طوری كه قرص آفتاب در تمامی خانه ها ، شعاع او می تابد.۳ . اما آن درختی كه بدون آبیاری روییده شد ، درختی بود كه برای یونس پیامبر رویانده شد كه قرآن كریم می فرماید: وَأَنبَتْنَا عَلَیْهِ شَجَرَةً مِّن یَقْطِینٍ (سوره مباركه صافات، آیه شریفه ۱۴۶)سوال كننده دوازدهم هم جواب سؤال خود را گرفت و نشست

.سائل سیزدهم برخاست و از امیرالمؤمنین پرسید:یا علی ، ما در زندگی چگونه به جنگ با سختی ها برویم؟

امیرالمؤمنین امام علی (علیه السلام) فرمود:۱- به مشكلات زندگی تان زمان بدهید تا با گذشت زمان ، مشكل برطرف شود.۲- شرایط بدتر را در نظر بگیرید تا تحمل آن شرایط موجود بر شما آسان شود.۳- دیگران را شاد كنید ، غم را از دل دیگران بربایید تا خداوند نیز غم را از دل شما برباید و مشكل شما را حل كند.۴- محرم رازی داشته باشید و مشكلات تان را با او در میان بگذارید تا تسكین پیدا كنید.۵- به نقطه های مثبت و زیبای زندگی خود بیاندیشید .سائل سیزدهم هم جواب سوال خود را گرفت و نشست.

سائل چهاردهم برخاست و پرسید:یا علی ، آن پدیده چه بود كه زنده اش ، می آشامید و مرده اش هم می خورد؟

امیرالمؤمنین امام علی (علیه السلام) فرمود : عصای موسی ؛موقعی كه شاخه ای بر روی درخت بود ، می آشامید و موقعی كه عصا شد ، سحر ساحران را بلعید و خورد .سائل چهاردهم هم جواب سوال خود را گرفت و نشست.

سائل پانزدهم از گوشۀ دیگر مسجد كوفه برخاست و پرسید :۱- یا علی ، اولین درختی كه روی زمین روییده ، كدام درخت بود؟ ۲- اولین چشمه ای كه روی زمین جاری شد ، كدام چشمه بود؟ ۳- اولین سنگی كه بر روی زمین قرار گرفت ، كدام سنگ بود؟

امیرالمؤمنین امام علی (علیه السلام) فرمود:۱- اولین درخت ، خرما بود كه حضرت آدم آن را با خود از بهشت به زمین آورد و آن را كاشت و تمام خرماهای عالم از آن اولین درخت عالم پدید آمد.۲- اما اولین چشمه ای كه بر روی زمین جاری شد ، آب حیات بود كه هركس آن را بیاشامد ، زنده خواهد ماند ، چنان كه خضر پیامبر آن را نوشید و زنده باقی ماند.۳- و اول سنگی كه بر روی زمین قرار گرفت ، سنگ حجرالاسود بود كه حضرت آدم آن را از بهشت به دنیا آورد و بر آن زاویۀ خانۀ كعبه نصب كرد ، ابتدا از برف سفیدتر بود ، بعد در اثر حسرت دست زدن كفار و مشركین به آن ، سیاه شد . (لذا به آن می گویند حجرالاسود ، سنگ سیاه)سوال كننده پانزدهم هم جواب سوال خود را گرفت و نشست

.سائل شانزدهم از گوشۀ دیگر مسجد كوفه برخاست و پرسید :یا علی ، زهد را در یك جمله برای من تعریف كن؟

امیرالمؤمنین امام علی (علیه السلام) فرمود : خدا در یك جملۀ قرآن زهد را به زیبایی تعریف فرمود :لِكَیْلَا تَأْسَوْا عَلَى مَا فَاتَكُمْ وَلَا تَفْرَحُوا بِمَا آتَاكُمْ (سوره مباركه حدید ، آیه شریفه ۲۳)زاهد كسی ست كه آن چه از خوشی های زندگی نصیب او می شود ، خود را نبازد و آن چه از ناخوشی ها نصیب او می شود ، به ناله و زاری نیفتد.سائل شانزدهم هم جواب سوال خود را گرفت و نشست

.سائل هفدهم برخاست و پرسید:یا علی ، كدام عبادت است كه هم انجام دادن آن عقوبت دارد و هم ترك آن؟

امیرالمؤمنین امام علی (علیه السلام) فرمود : نماز خواندن انسان مست ، انجام این نماز عقوبت دارد چون در حالت مستی نماز گزاشت ، ترك آن هم عقوبت دارد چون نماز را ترك نموده است .سوال كننده هفدهم هم جواب سوال خود را گرفت و نشست .

سائل هجدهم از گوشۀ دیگر مسجد كوفه برخاست و پرسید :یا علی ، تفاوت انسان با سایر موجودات در چیست؟

امیرالمؤمنین امام علی (علیه السلام) فرمود : انسان تنها موجودی‌ است كه در زمین زندگی می‌كند ولی موجودی آسمانی‌ است . (ماهیتی آسمانی دارد)سائل هجدهم هم جواب سؤال خود را گرفت و نشست .

 

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *