اصطلاحات بومی ومحلی مرتبط با گَورُونی(شخم زنی)

گَورُونی

کلمه ای است که دردل آباد بعنوان معادل همان شخم زدن می باشد.  از آنجا که در طی سالیان متمادی از گاو برای شخم زدن زمین استفاده می کردند شخم زدن به  گَورُونی مشهور شده است . بعدها استفاده از گاو در گورونی کم شد و بیشتر از خر برای این کار استفاده می گردد .

گورونی معمولا وقت خاصی ندارد ولی معمولا برای اینکه به گرما نخورند از اول صبح شروع می گردد و زمانی که کار زیاد است به هنگام ظهر گاو ها یا خر ها را با چغندر یا جو حسابی تحویل می گیرند تا قدرت کافی برای ادامه کار را داشته باشند.

یک عقیده هم وجود داشت و گفته می شده است که شب غوث (تقریبا ماه آذر)نباید چوب کار در بیرو باشه یعنی اینکه باید قبل از ماه آذر همه کشت تمام شده باشد .

ابزارهای  مورد استفاذه در گورونی

ماله: شی ای است چوبی که برای تسطیح زمین پس از شخم زنی به کار می رود.

جِک/جق:ابزای است که کاملا از چوب ساخته شده است و برای هم آغوش کردن دو عدد خر در هنگام شخم زنی استفاده می شود.

گردنی /بُلونه(پُلونه): ابزاری است پارچه ای که حاوی کاه است و به منظور ثبات جِک بر روی گردن خرها می باشد.

پالو(پالون): اُوِرکُت خر

شال:پارچه که روی پالو قرار می گیرد

پاردُم: ساخته شده از پارچه یا چرم که برای ثبات پالون خر استفاده می شود.

تَنگ:  ساخته شده از پارچه یا چرم که بر روی پالون خر بسته می شود و در پهلو یا زیر شکم خر قفل می شود

آوسار: وسیله ی برای هدایت خر های چموش وبستن آنها  که همان افسار می باشد

توره: یا توبره  وسیله ی برای قرار دادن ادوات کشاورزی ،غذا وسایر وسایل در آن  معادل کوله پشتی امروزی

اصوات مورد استفاده در گورونی

هچّو : ادات صوت به خر برای حرکت کردن.

شا(یا ششششش): ادات صوت برای توقف کامل خر.

هَهَ هَهَ هَهَ … : در این مواقع خر نباید از سرعت مطمئنه تجاوز کند وخیلی آرام و یکنواخت حرکت کند.

بَر: واژه ای است که به منظور جلوگیری از برخورد خر با مانع استفاده می شود.

پَلَّ بگیر: در این مواقع خر باید به منتها الیه چپ یا راست زمین مزروعی متمایل شده، که در این مواقع نیروی زیادی بر خر و فرد نگهدارنده وارد می شود.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *